Ocieplenie ścian od wewnątrz jest możliwe, ale wymaga większej precyzji niż izolacja od strony elewacji. Największe zagrożenie stanowi kondensacja pary wodnej w przegrodzie. Dlatego przed rozpoczęciem prac trzeba dobrać materiał do konstrukcji ściany, zaplanować paroizolację lub warstwę paroprzepuszczalną oraz opracować detale przy stropach, narożnikach i oknach.
Dlaczego ocieplenie od wewnątrz jest trudne?
Izolację budynku zwykle układa się po zimnej, zewnętrznej stronie przegrody. Wtedy mur pozostaje w cieple i jest mniej narażony na przemarzanie. Ocieplenie od środka działa odwrotnie. Warstwa izolacyjna odcina ogrzewane pomieszczenie od ściany, przez co sam mur staje się chłodniejszy.
Zmienia się także rozkład temperatur i wilgoci w przegrodzie. Para wodna z pomieszczenia może przenikać w kierunku zimnej ściany. Gdy trafi na strefę o temperaturze odpowiadającej punktowi rosy, skrapla się. Zjawisko to nazywa się kondensacją. Woda może pojawić się na styku izolacji i muru albo wewnątrz warstwy ocieplenia.
Zawilgocona wełna mineralna traci część właściwości izolacyjnych, a mokry mur stwarza warunki do rozwoju pleśni i grzybów. Z tego powodu ocieplenie od wewnątrz nie powinno być dobierane wyłącznie na podstawie grubości materiału. W przypadku starego, wilgotnego muru, budynku zabytkowego lub nietypowej przegrody dobrze zlecić analizę audytorowi energetycznemu albo specjaliście od fizyki budowli.
Takie rozwiązanie stosuje się między innymi wtedy, gdy nie można zmienić elewacji budynku, mieszkanie znajduje się w bloku, właściciel ma wpływ tylko na część obiektu albo ocieplenie zewnętrzne jest ograniczone przepisami. Trzeba jednak zaakceptować zmniejszenie powierzchni pomieszczenia przez grubość izolacji i warstw wykończeniowych.
Przed pracami sprawdź następujące warunki:
- ściana jest sucha i nie ma aktywnych przecieków ani zawilgocenia kapilarnego,
- podłoże jest nośne, oczyszczone i wolne od odspajających się powłok,
- w pomieszczeniu działa sprawna wentylacja,
- został określony sposób ochrony przegrody przed przepływem pary wodnej,
- zaplanowano ocieplenie detali przy oknach, stropach i ścianach poprzecznych.
Czym ocieplić ścianę od wewnątrz?
Materiał trzeba dopasować do całego układu przegrody. Znaczenie ma między innymi współczynnik przewodzenia ciepła lambda. Im niższa wartość lambda, tym mniejsza grubość materiału może zapewnić podobny opór cieplny, ale nie oznacza to automatycznie, że dany produkt będzie bezpieczny dla każdej ściany.
| Materiał | Lambda (W/m·K) | Wymagana paroizolacja | Główne zalety |
|---|---|---|---|
| Wełna mineralna | około 0,036 | Tak, szczelna warstwa od strony pomieszczenia | Dobre tłumienie dźwięków, możliwość wypełnienia stelaża |
| Płyty PIR/PUR | około 0,023 | Zależnie od systemu i okładzin, wymagają szczelnego wykonania styków | Duża izolacyjność przy małej grubości |
| Płyty mineralne | Zależnie od produktu | Nie zawsze, ponieważ system może pracować dyfuzyjnie | Paroprzepuszczalność i możliwość regulowania wilgoci |
Wełna mineralna
Wełnę układa się zwykle między profilami stalowego lub drewnianego stelaża. Od strony pomieszczenia trzeba wykonać szczelną paroizolację. Sama folia nie wystarczy, jeśli jej połączenia, przejścia instalacyjne i krawędzie nie zostaną uszczelnione taśmami oraz klejami systemowymi. Wełna jest rozwiązaniem wymagającym dokładnego montażu, ponieważ nieszczelności mogą dopuścić parę wodną do zimnego muru.
Płyty PIR lub PUR
Płyty PIR/PUR pozwalają ograniczyć grubość zabudowy, ponieważ mają niski współczynnik przewodzenia ciepła. Można je kleić do przygotowanego podłoża albo montować w systemie przewidzianym przez producenta. Trzeba jednak szczególnie starannie wykonać połączenia między płytami, przy podłodze, suficie, narożnikach i ościeżach. Cienka warstwa nie zastępuje analizy całej przegrody.
Płyty mineralne
Płyty silikatowo-wapienne lub z wysoko porowatego betonu komórkowego są stosowane w systemach, które umożliwiają dyfuzję i transport wilgoci. Przykleja się je do muru zaprawą, a następnie wykańcza zgodnie z zaleceniami systemu. Nie oznacza to, że można pominąć ocenę wilgotności ściany. Materiał paroprzepuszczalny nie naprawi muru, który jest stale zawilgocony od strony gruntu lub przez nieszczelne pokrycie.
Jak ocieplić ściany od wewnątrz krok po kroku?
Prace wykonuj dopiero po ustaleniu budowy przegrody i sposobu zabezpieczenia jej przed wilgocią. Poszczególne systemy mogą wymagać innych klejów, gruntów, łączników i warstw wykończeniowych.
- Sprawdź stan ściany – usuń przyczynę przecieków, wykwitów i zawilgocenia. Zbadaj, czy mur jest suchy, a tynk oraz farba dobrze związane z podłożem.
- Przygotuj podłoże – oczyść ścianę z kurzu, luźnych fragmentów, tapet i farb olejnych. Większe nierówności wyrównaj, a powierzchnię zagruntuj środkiem dopasowanym do podłoża.
- Wyznacz przebieg izolacji – zaplanuj jej ciągłość przy podłodze, suficie, ścianach działowych, narożnikach i ościeżach. Nie ograniczaj ocieplenia do przypadkowego prostokąta między przeszkodami.
- Wykonaj stelaż albo przyklej płyty – przy wełnie zamontuj profile z zachowaniem miejsca na izolację. Płyty przyklejaj na całej wymaganej powierzchni lub według instrukcji systemu, aby nie pozostawić pustek powietrznych.
- Ułóż izolację bez przerw – docinaj materiał dokładnie, a styki płyt lub mat przesuwaj względem siebie. Szczeliny mogą tworzyć lokalne wychłodzenia i ułatwiać przepływ powietrza.
- Wykonaj paroizolację, jeśli wymaga jej system – folię prowadź po ciepłej stronie izolacji. Zakłady, krawędzie, narożniki i przejścia instalacyjne uszczelnij taśmami oraz klejami przeznaczonymi do tego zastosowania.
- Wykończ powierzchnię – przy wełnie najczęściej wykonuje się zabudowę z płyt gipsowo-kartonowych. Płyty klejone można pokryć warstwą zbrojoną i tynkiem albo gładzią, jeżeli przewiduje to dany system.
Najmniejsza nieszczelność paroizolacji może dopuścić wilgotne powietrze za izolację. Szczególnie trudne są miejsca przy gniazdkach, rurach, profilach, stropie i ościeżnicach. Nie zakrywaj też wilgotnej ściany, licząc na to, że izolacja rozwiąże problem.
Jak ograniczyć mostki termiczne?
Ocieplenie jednej ściany nie zapewnia ciągłości izolacji całego pomieszczenia. W miejscu połączenia ściany zewnętrznej ze stropem, ścianą działową lub sufitem temperatura może być wyraźnie niższa niż na środku przegrody. Tak powstają mostki termiczne, na których łatwiej dochodzi do kondensacji i rozwoju pleśni.
Warstwę izolacji trzeba więc wyprowadzić na sąsiednie elementy na odległość wynikającą z projektu lub obliczeń. Szczególnej uwagi wymagają narożniki, połączenia ze stropem nad piwnicą lub pod nieogrzewanym strychem oraz ściany przy nieogrzewanym lokalu. W mieszkaniu nie zawsze da się wykonać wszystkie detale po swojej stronie, dlatego zakres prac powinien zostać oceniony przed zakupem materiału.
Problematyczne są także okna. Ocieplenie powinno połączyć się z izolacją ościeży, a styk ramy z murem musi być szczelny. Przy bardzo zimnej ścianie samo ocieplenie pola muru bez opracowania wnęki okiennej może przesunąć problem w narożniki i okolice parapetu.
Ocieplenie od wewnątrz ma sens przede wszystkim wtedy, gdy obejmuje dużą, wychładzającą się powierzchnię i tworzy spójny system. Jeśli mur jest wilgotny, budynek ma skomplikowaną konstrukcję albo jest zabytkowy, bezpieczniej zacząć od oceny specjalisty niż od montażu wybranej maty czy płyty.
Najważniejsza zasada jest prosta: nie zamykaj wilgoci w ścianie. Dobór materiału, szczelność paroizolacji i opracowanie mostków termicznych są ważniejsze niż sama grubość izolacji.
