Płytki gresowe to rodzaj ceramiki określany także jako kamionka szlachetna. Powstają z mieszanki gliny, kaolinu, piasku kwarcowego i skalenia, prasowanej na sucho i wypalanej w temperaturze przekraczającej 1200°C. Dzięki temu mają bardzo niską nasiąkliwość, wysoką twardość i większą odporność niż wiele tradycyjnych płytek ceramicznych.
Co to znaczy „gres”?
Gres jest gęstym, mocno spieczonym materiałem ceramicznym. Wysoka temperatura wypału sprawia, że składniki mieszanki łączą się, a płytka zyskuje zwartą strukturę. W praktyce oznacza to mniejszą podatność na uszkodzenia, wilgoć, zabrudzenia i działanie niskiej temperatury.
Gres należy do ceramiki, ale nie każda płytka ceramiczna jest gresem. Terakota i glazura zwykle mają większą porowatość oraz wyższą nasiąkliwość. Gres jest od nich gęstszy i twardszy, dlatego stosuje się go nie tylko na ścianach i podłogach wewnątrz budynków, lecz także na tarasach, balkonach i elewacjach.
Czym gres różni się od zwykłych płytek ceramicznych?
Najważniejszym parametrem jest nasiąkliwość wodna, czyli ilość wody, którą może wchłonąć materiał. Dla gresu przyjmuje się wartość poniżej 0,5%. Niska nasiąkliwość ogranicza wnikanie wilgoci i jest jednym z warunków mrozoodporności.
| Cecha | Gres | Ceramika tradycyjna |
|---|---|---|
| Nasiąkliwość | Poniżej 0,5% | Zwykle wyższa, często powyżej 3% |
| Twardość i odporność na zużycie | Wysoka, dobrze znosi intensywne użytkowanie | Zależna od rodzaju płytki, zwykle niższa niż w gresie |
| Odporność na mróz | Możliwa przy właściwych parametrach produktu | Nie każda płytka nadaje się do zastosowania zewnętrznego |
| Zastosowanie | Wnętrza, tarasy, balkony i inne powierzchnie zewnętrzne | Najczęściej ściany i podłogi wewnętrzne |
Nie każdy gres ma identyczne właściwości. Przed wyborem na zewnątrz trzeba sprawdzić oznaczenie mrozoodporności, klasę ścieralności oraz przeznaczenie podane przez producenta. Sama nazwa materiału nie zastępuje informacji technicznych konkretnego produktu.
Do głównych zalet gresu należą:
- Niska nasiąkliwość ograniczająca wchłanianie wody i zabrudzeń.
- Wysoka twardość, która pomaga chronić powierzchnię przed zarysowaniami i zużyciem.
- Odporność na zmiany temperatury, jeśli płytka ma deklarowane właściwości mrozoodporne.
- Odporność na wiele środków chemicznych stosowanych podczas codziennego sprzątania.
Jakie są rodzaje gresu?
Podział gresu najczęściej uwzględnia sposób wykończenia powierzchni. Poszczególne rodzaje różnią się wyglądem, odpornością na zabrudzenia i wymaganiami pielęgnacyjnymi.
- Gres techniczny ma jednolitą strukturę w całym przekroju i surowe, najczęściej matowe wykończenie. Sprawdza się w miejscach o dużym natężeniu ruchu, takich jak garaże, korytarze czy pomieszczenia gospodarcze.
- Gres szkliwiony ma na powierzchni warstwę szkliwa, która może zawierać barwniki i wzór dekoracyjny. Dzięki niej płytki mogą imitować drewno, kamień, beton lub marmur. Szkliwiona warstwa ułatwia też usuwanie plam i ogranicza wnikanie zabrudzeń.
- Gres polerowany ma gładką, często błyszczącą powierzchnię uzyskaną przez mechaniczną obróbkę. Wygląda dekoracyjnie, ale w zależności od konkretnego produktu może wymagać impregnacji, zwłaszcza gdy jego powierzchnia jest bardziej podatna na wchłanianie zabrudzeń.
Szkliwienie i polerowanie nie oznaczają tego samego. Szkliwienie polega na utworzeniu warstwy szkliwa na powierzchni płytki, natomiast polerowanie jest sposobem jej mechanicznego wykończenia. Informację o pielęgnacji zawsze należy sprawdzić w karcie produktu.
Gdzie stosuje się gres?
Gres sprawdza się w kuchniach, łazienkach, przedpokojach i salonach, czyli tam, gdzie podłoga jest narażona na wilgoć, piasek oraz intensywne użytkowanie. Dzięki małej nasiąkliwości łatwo utrzymać go w czystości, szczególnie gdy powierzchnia jest szkliwiona i odpowiednio dobrana do warunków pracy.
Jest także często wybierany na tarasy i balkony. W takim zastosowaniu płytka musi mieć deklarowaną mrozoodporność, a podłoże i sposób montażu powinny odpowiadać warunkom zewnętrznym. Gres dobrze współpracuje również z ogrzewaniem podłogowym, ponieważ stosunkowo sprawnie przekazuje ciepło z instalacji do pomieszczenia.
Opcjonalną cechą jest rektyfikacja, czyli mechaniczne przycięcie krawędzi pod kątem prostym. Pozwala ona uzyskać bardziej regularny układ i zastosować węższą fugę, ale nie zmienia podstawowych właściwości samego gresu.
Najprościej mówiąc, gres to mocna i mało nasiąkliwa odmiana ceramiki, przeznaczona do wymagających powierzchni wewnętrznych oraz – po potwierdzeniu mrozoodporności – zewnętrznych.