Do większości mieszkań w bloku lepszym wyborem będą okna 3-szybowe, ale nie zawsze ich zakup się opłaci. Zapewniają niższe straty ciepła i wyższy komfort przy oknie. O finansowym sensie inwestycji decyduje przede wszystkim sposób rozliczania ogrzewania, stan wentylacji oraz koszt wymiany. Przy ryczałcie, spokojnej okolicy i ograniczeniach konstrukcyjnych okna 2-szybowe nadal mogą wystarczyć.
Okna 2 czy 3 szybowe do bloku – czym różnią się w praktyce?
Pakiet 2-szybowy ma jedną komorę między taflami szkła, a pakiet 3-szybowy – dwie. Dodatkowa szyba zwiększa izolacyjność termiczną, lecz także masę i cenę całego okna. W nowym budownictwie standardem są dziś rozwiązania spełniające wymagania WT 2021, w tym limit współczynnika Uw na poziomie maksymalnie 0,9 W/(m²K) dla okien w budynkach mieszkalnych. W starszym bloku nie ma jednak obowiązku wymiany istniejącej stolarki na konkretny typ pakietu.
| Cecha | Okna 2-szybowe | Okna 3-szybowe |
|---|---|---|
| Izolacyjność cieplna | Ug zwykle około 1,0–1,2 W/(m²K), Uw najczęściej około 1,2–1,6 W/(m²K) | Ug zwykle około 0,4–0,7 W/(m²K), Uw często około 0,8–1,1 W/(m²K) |
| Akustyka | Zależy od grubości szyb, odstępów i zastosowanych folii | Nie musi być lepsza tylko dlatego, że szyb jest więcej |
| Ciężar | Mniejszy, co ułatwia montaż i mniej obciąża okucia | Większy, dlatego potrzebne są mocne profile, okucia i prawidłowe podparcie |
| Koszt | Niższy | Wyższy, zależny od wymiaru, profilu, montażu i wyposażenia |
| Zastosowanie | Pomieszczenia pomocnicze, lokale z ograniczeniami konstrukcyjnymi, mieszkania z ogrzewaniem ryczałtowym | Stale ogrzewane mieszkania, lokale przy ruchliwej ulicy i miejsca, w których liczy się komfort cieplny |
Uw opisuje przenikanie ciepła przez całe okno, czyli szybę, ramę i elementy konstrukcyjne. Ug dotyczy tylko pakietu szybowego. Im niższa wartość, tym mniej ciepła ucieka przez przegrodę. Dlatego nie należy porównywać wyłącznie Ug z katalogu. Dwa okna z takim samym pakietem mogą mieć różne Uw, jeśli różnią się profilem, wymiarem lub budową ramy.
Trzyszybowe okno jest cięższe, co ma znaczenie zwłaszcza przy dużych skrzydłach, starych ramach i nietypowych otworach. W większości typowych mieszkań nie oznacza to problemu dla ściany, ale stan nadproża, ościeża i punktów mocowania powinien ocenić montażysta. Szczególnej ostrożności wymagają bardzo stare bloki, kruche mury oraz szerokie przeszklenia balkonowe.
Kiedy 3 szyby rzeczywiście obniżą koszty ogrzewania?
Najważniejsze pytanie brzmi: jak rozliczane jest ciepło? Przy indywidualnych podzielnikach lub licznikach niższe straty przez okna mogą przełożyć się na mniejsze zużycie i niższe opłaty. Nie da się jednak uczciwie zagwarantować konkretnej wysokości oszczędności. Wpływ mają między innymi stan ocieplenia budynku, powierzchnia przeszkleń, temperatura w mieszkaniu, szczelność montażu i sposób wietrzenia.
Jeśli mieszkańcy płacą za ogrzewanie głównie ryczałtem, na przykład według powierzchni lokalu, korzyść finansowa z niższego zużycia może być niewielka albo niewidoczna na indywidualnym rozliczeniu. W takim przypadku 3 szyby kupuje się przede wszystkim dla cieplejszej powierzchni przy oknie, ograniczenia przeciągów i lepszego komfortu, a nie z myślą o szybkim zwrocie kosztu.
Przed wymianą warto ocenić czynniki, które mają największy wpływ na realny efekt:
- Sposób rozliczania ogrzewania – liczniki lub podzielniki zwiększają szansę na finansową korzyść z mniejszych strat.
- Stan obecnych okien – różnica będzie większa przy starej, nieszczelnej stolarce niż przy niedawno wymienionych oknach.
- Powierzchnia przeszkleń – duże okna generują większe potencjalne straty ciepła.
- Jakość montażu – nawet dobry pakiet szyb nie zrekompensuje nieszczelnych połączeń z murem.
- Wentylacja – szczelne okna muszą współpracować ze sprawnym dopływem i usuwaniem powietrza.
Wymiana starych okien na bardzo szczelne może pogorszyć działanie wentylacji grawitacyjnej. W starszych blokach dopływ powietrza często odbywał się przez nieszczelności stolarki. Po ich usunięciu potrzebne mogą być nawiewniki, o ile pozwala na to projekt i zasady obowiązujące w budynku. Niedrożne kanały wentylacyjne trzeba zgłosić zarządcy, zamiast próbować kompensować problem samym uchylaniem okien.
Czy 3 szyby lepiej tłumią hałas i ograniczają parowanie?
Sama liczba szyb nie decyduje o izolacyjności akustycznej. Dwie szyby o odpowiednio dobranej grubości mogą tłumić określone częstotliwości lepiej niż trzy identyczne tafle. Przy mieszkaniu przy ruchliwej ulicy sprawdzaj deklarowany parametr Rw, grubość szkła, asymetrię pakietu oraz ewentualną folię akustyczną. Ważna jest także szczelność całego okna i montaż, a nie tylko liczba komór.
Parowanie od strony zewnętrznej najczęściej pojawia się przy bardzo dobrej izolacyjności. Zewnętrzna tafla może mieć temperaturę niższą od wilgotnego powietrza, dlatego na jej powierzchni skrapla się para. Nie jest to samo w sobie wada okna.
Inaczej należy traktować parowanie od strony pomieszczenia. Ciepłe 3-szybowe okno ogranicza ryzyko kondensacji, bo jego wewnętrzna szyba jest zwykle cieplejsza, lecz nie rozwiązuje problemu nadmiernej wilgotności. Para na wewnętrznej powierzchni może wskazywać na zbyt słabą wentylację, intensywne suszenie prania, gotowanie bez wyciągu albo zbyt wysoką wilgotność. Para pojawiająca się między szybami oznacza natomiast uszkodzenie pakietu zespolonego i utratę jego szczelności.
Co sprawdzić przed zamówieniem okien do bloku?
Zanim wybierzesz pakiet szybowy, odpowiedz sobie na poniższe pytania. Pomogą oddzielić realną potrzebę od dopłaty za parametr, którego nie wykorzystasz:
- Czy ogrzewanie rozliczam według faktycznego zużycia, czy ryczałtem od powierzchni?
- Czy wentylacja grawitacyjna działa prawidłowo i czy nowe okna będą miały nawiewniki?
- Czy mieszkanie wychodzi na ruchliwą ulicę, torowisko albo inne źródło hałasu?
- Jakie Uw ma całe okno, a nie tylko sam pakiet szybowy?
- Czy ościeża, nadproże i punkty mocowania są w stanie przenieść większy ciężar?
- Czy oferta obejmuje prawidłowy montaż oraz regulację ciężkich skrzydeł?
Przy problemach z wilgocią, pęknięciami wokół otworów lub wątpliwościach dotyczących nośności warto przed zamówieniem poprosić o ocenę fachowca i skonsultować prace z zarządcą budynku. Wymiana stolarki w bloku może też wymagać zachowania jednolitego wyglądu elewacji.
Okna 2 czy 3 szybowe do bloku – ostateczna rekomendacja
Wybierz 3 szyby, jeśli płacisz za rzeczywiste zużycie ciepła, mieszkasz przy hałaśliwej ulicy albo zależy Ci na wysokim komforcie termicznym przez wiele lat. Dopilnuj wtedy sprawnej wentylacji, odpowiedniego montażu i doboru akustyki na podstawie parametrów, nie reklamowego hasła.
2 szyby mogą wystarczyć, gdy ogrzewanie rozliczane jest ryczałtowo, mieszkanie znajduje się w spokojnej okolicy, okna są małe, a budynek lub otwór okienny ma ograniczenia konstrukcyjne. W pomieszczeniach nieogrzewanych albo utrzymywanych do około 16°C taki pakiet również może być wystarczający.
