Gres to rodzaj bardzo twardych i trwałych płytek ceramicznych, produkowanych z kamionki szlachetnej. Powstaje z mieszanki gliny, kaolinu, skalenia i piasku kwarcowego, którą prasuje się pod wysokim naciskiem, a następnie wypala w temperaturze około 1200–1300°C. Dzięki temu ma nasiąkliwość poniżej 0,5%, wysoką odporność na ścieranie i może być stosowany zarówno we wnętrzach, jak i na zewnątrz.
Co to jest gres?
Gres, nazywany także kamionką szlachetną, nie jest wyłącznie określeniem wzoru lub rodzaju wykończenia. To klasyfikacja materiału o określonych właściwościach użytkowych. Silne sprasowanie i wypalanie w wysokiej temperaturze nadają płytkom zwartą, mało porowatą strukturę.
W praktyce oznacza to większą twardość i odporność niż w przypadku wielu zwykłych płytek ceramicznych. Gres może przypominać drewno, marmur, beton albo kamień, ale o jego przydatności decyduje przede wszystkim sposób produkcji i parametry techniczne, a nie wygląd.
Jakie właściwości ma gres?
Najważniejsze cechy tego materiału wynikają z jego niskiej porowatości i wysokiej gęstości. To właśnie one decydują o trwałości płytek w codziennym użytkowaniu:
- Nasiąkliwość poniżej 0,5% ogranicza wchłanianie wody i zabrudzeń, dlatego powierzchnię łatwiej utrzymać w czystości.
- Mrozoodporność pozwala stosować gres na tarasach, balkonach i innych powierzchniach zewnętrznych, jeśli konkretny produkt ma takie oznaczenie.
- Duża twardość zwiększa odporność na zarysowania, ścieranie i uszkodzenia mechaniczne.
- Szeroka gama wzorów i wykończeń pozwala uzyskać wygląd drewna, kamienia, marmuru lub betonu bez rezygnacji z trwałości ceramiki.
Gres jest też bardziej wymagający podczas obróbki. Cięcie i wiercenie zwykle wymagają narzędzi przeznaczonych do twardych płytek, często z końcówkami diamentowymi.
Gres a zwykłe płytki ceramiczne – czym się różnią?
Oba materiały należą do ceramiki i mogą wyglądać podobnie, ale różnią się parametrami. Najważniejszym z nich jest nasiąkliwość, czyli ilość wody, jaką może wchłonąć płytka. Im bardziej porowaty materiał, tym łatwiej absorbuje wilgoć i tym gorzej znosi zamarzanie.
| Cecha | Gres | Płytki ceramiczne |
|---|---|---|
| Nasiąkliwość | Zwykle poniżej 0,5% | W przypadku typowych płytek ściennych może przekraczać 10% |
| Odporność na mróz | Tak, jeśli produkt jest oznaczony jako mrozoodporny | Zwykle nie nadają się do zastosowań zewnętrznych |
| Twardość i odporność | Wysoka odporność na ścieranie, zarysowania i uderzenia | Mniejsza odporność, szczególnie w przypadku delikatnych płytek ściennych |
| Zastosowanie | Podłogi, ściany, tarasy, balkony i intensywnie użytkowane pomieszczenia | Najczęściej ściany we wnętrzach |
Nie oznacza to, że każda płytka ceramiczna jest gorsza w każdym zastosowaniu. Lekka ceramika ścienna może być wygodnym wyborem do łazienki lub kuchni, gdzie nie przenosi dużych obciążeń. Gres sprawdzi się tam, gdzie liczy się odporność na ruch, wilgoć, zabrudzenia i zmiany temperatury.
Podobna różnica dotyczy terakoty. Jest ona wykonywana z drobnoziarnistej gliny i często ma atrakcyjny, dekoracyjny wygląd, ale zwykle nie dorównuje gresem pod względem odporności na mróz i uszkodzenia. Przed zastosowaniem na zewnątrz trzeba sprawdzić parametry konkretnego produktu, zamiast kierować się samą nazwą materiału.
Gdzie stosować gres?
Gres we wnętrzach
W domu gres można wykorzystać na podłogach i ścianach w salonie, kuchni, łazience, przedpokoju czy na klatce schodowej. Szczególnie dobrze sprawdza się w miejscach, po których często się chodzi albo w których podłoga jest narażona na piasek, wilgoć i zabrudzenia.
W łazience i kuchni jego niska nasiąkliwość ogranicza wchłanianie wody. W salonie lub przedpokoju twarda powierzchnia lepiej znosi intensywne użytkowanie. Gładkie wykończenia są zwykle łatwiejsze do mycia, natomiast powierzchnie strukturalne mogą zapewniać lepszą przyczepność, ale wymagają dokładniejszego czyszczenia.
Gres na zewnątrz
Taras, balkon i schody zewnętrzne są narażone na deszcz, śnieg oraz wielokrotne zamarzanie i rozmarzanie. Gres o potwierdzonej mrozoodporności jest przeznaczony do takich warunków, ponieważ ma bardzo niską nasiąkliwość i nie absorbuje dużej ilości wody, która mogłaby rozsadzić strukturę płytki podczas mrozu.
Na zewnątrz trzeba zwrócić uwagę nie tylko na mrozoodporność, lecz także na antypoślizgowość i przeznaczenie produktu. Sam fakt, że płytka jest wykonana z gresu, nie przesądza o tym, że każda jej powierzchnia będzie bezpieczna na mokrym tarasie.
Gres techniczny w garażu i warsztacie
Gres techniczny jest wybierany do garaży, warsztatów, kotłowni i pomieszczeń gospodarczych, w których wygląd ma mniejsze znaczenie niż odporność. Zwykle ma matową, niewyszukaną powierzchnię, ale dobrze znosi intensywny ruch i trudniejsze warunki.
W garażu przydatna jest powierzchnia antypoślizgowa, szczególnie gdy na posadzkę trafia woda, błoto lub olej. Trzeba jednak uwzględnić kompromis: mocno strukturalna płytka poprawia przyczepność, ale może być trudniejsza do umycia niż gładki gres.
Co wybrać?
Gres będzie rozsądnym wyborem na podłogę, do intensywnie użytkowanych pomieszczeń oraz na zewnątrz, pod warunkiem dobrania produktu do konkretnego miejsca. Zwykła ceramika może wystarczyć na ścianach we wnętrz, gdzie nie występują duże obciążenia ani ryzyko mrozu.
Jeśli płytki mają pracować na zewnątrz, w garażu albo w miejscu o dużym natężeniu ruchu, zacznij od sprawdzenia mrozoodporności, nasiąkliwości i odporności na ścieranie. W takich zastosowaniach gres jest zwykle bezpieczniejszym wyborem długoterminowym.
